Loading
 
 
sandrasmets.nl / schilderkunst / phil bloom
Ouderwetse vanitasschilderijen
(NRC Handelsblad, 23 december 2011)

Het was een vloek en een zegen: Phil Blooms optreden als eerste naakte vrouw op de Nederlandse televisie in 1967. Met herinneringen aan deze gebeurtenis – naaktfoto's, krantenknipsels – begint Bloom haar nieuwste solotentoonstelling bij Galerie Frank Taal, die verder uit recente schilderijen bestaat. De knipsels melden hoe de VPRO vijfduizend leden verloor en dat zelfs de premier er schande van sprak. Dat ene incident maakte haar voorgoed beroemd, maar “In mijn huidige ik schijnt zelden iemand geïnteresseerd,” schrijft ze in een monografie die bij de expositie verscheen. Het is een boek vol kritiek, op haar vader, de katholieke kerk, de VPRO, haar ex-man. Met deze terugblikken maakt ze de cirkel rond: het is een afscheidstentoonstelling, hoorden de galeriehouders haar vertellen op de radio. Ze gaat met pensioen, treedt terug, de galerie mag haar bestaande oeuvre vertegenwoordigen.

Toch was dat ene naaktoptreden niet zomaar een terzijde. Het was een afrekening met haar streng katholieke jeugd. Afrekenen is Bloom blijven doen, woede kanaliserend in een weelderige schilderkunst waar schoonheid niet gewwon mooi mag zijn. Naakte lichamen en jonge vrouwen combineert ze met speelgoed, hologige popjes, opgespoten lippen. Tussen de portretten hangen hompen vlees, over de gezichten kruipen insekten, naast een vrouwenlijf hangt een duif in verregaande staat van ontbinding. Het is een ouderwetse vanitasthematiek uit – jawel – kerkelijke tradities, van verleiding en zonde, schoonheid en weerzin.

Bloom schildert dit alles heerlijk, verftoetsen glijden over het doek zoals bakboter de pan in. Maar die virtuositeit geldt vooral voor de kleine werkjes die een zekere weemoed hebben, scènes die opdoemen uit een bruin palet waar een eeuwenoud vernis overheen lijkt te liggen. Die subtiliteit verdwijnt geheel in haar grotere werken, salonstukken. Dit zijn grote figuurstukken waarin ze uitpakt met robots, poppen, Bambi's, een Kuifje met een erectie, Bobbie blaffend ernaast. Larger than life worden alle cartoonfiguren eng, zeker wanneer Bloom hun lijven plastischer en menselijker maakt dan we gewend zijn van de Happy Meals.

Freaks zijn het. Maar helaas geen freaks die samen iets tot stand brengen. Het blijft buitenkant, horkerige groepjes rariteiten, onbeholpenheid. Haar werk is interessanter wanneer het niet zo snel te duiden is als een kritiek op de eendimensionaliteit van onze mediacultuur. Zo'n kritiek kan zelf ook vlak uitpakken.



The World of Deer and Robots, t/m 15 januari 2012 bij Galerie Frank Taal, Van Speykstraat 129, Rotterdam. www.franktaal.nl (foto Galerie Frank Taal: Phil Bloom, Tintin)

sandrasmets.nl / schilderkunst / phil bloom